sri ramanuja seva

कृष्णः गृहे अस्ति। (kṛṣṇaḥ gṛhe asti)
Krishna is at home.

Word by word meaning and grammar notes-
कृष्णः – Krishna
कृष्ण – अकारान्त पुल्लिङ्गम् (masculine), प्रथमा विभक्तिः (nominative), एकवचनम् (singular)

गृहे – at home, in the home
गृह – अकारान्त नपुंसकलिङ्गम् (neuter), सप्तमी विभक्तिः (Locative case), एकवचनम् (Singular)

अस्ति = is
अस् धातुः , लट् लकारः (present tense), प्रथमपुरुषः (third person), एकवचनम् (singular)

---

प्रथमा विभक्तिः (nominative case)

Examples similar to above:
बालकः अस्ति। = There is a boy.
बालकः क्रीडति। = The boy plays.
बालकः खादति। = The boy eats.

The boy is the doer (the subject) in these sentences. In Sanskrit, the doer is written in प्रथमा विभक्तिः (nominative case).

विभक्तिः	एकवचनम्	द्विवचनम्	बहुवचनम्
प्रथमा	बालकः	बालकौ	बालकाः

बालकौ क्रीडतः। = Two boys play.
बालकाः खादन्ति। = The boys play.

---

सप्तमी विभक्तिः (locative case)

Locative case is used to convey where something is, or where something is being done.
Examples:
शिक्षकः विद्यालये अस्ति। = The teacher is in the school.
छात्रः भोजनालये अस्ति। = The student is in the dining hall.
बालकाः क्रीडाङ्गणे क्रीडन्ति। = Boys play in the playground.
गजाः वने वसन्ति। = Elephants live in the forest.
In the above, the highlighted words indicate location, and are in saptami vibhakti.

गृह — अकारान्त-नपुंसकलिङ्गम्

विभक्तिः	एकवचनम्	द्विवचनम्	बहुवचनम्
सप्तमी	गृहे	गृहयोः	गृहेषु

वन — अकारान्त–नपुंसकलिङ्गम्।

विभक्तिः	एकवचनम्	द्विवचनम्	बहुवचनम्
सप्तमी	वने	वनयोः	वनेषु

विद्यालय — अकारान्त-पुल्लिङ्गम्।

विभक्तिः	एकवचनम्	द्विवचनम्	बहुवचनम्
सप्तमी	विद्यालये	विद्यालययोः	विद्यालयेषु

---

अस् धातुरूपम् , लट् लकारः (present tense)

अस् dhaatu means “to be” (“is”, “are”, “am”, etc)

(singular)
बालकः अस्ति। = There is a boy.
बालकः देवालये अस्ति। = The boy is in the temple.
बालिका अस्ति। = There is a girl.

(dual)
बालकौ स्तः। = There are two boys.
बालकौ गृहे स्तः। = (The) two boys are in the house.

(plural)
शिष्याः सन्ति। = There are (several) disciples.
बालकाः सन्ति। = There are (several) boys.
शिष्याः आश्रमे सन्ति। = (The) disciples are in the hermitage.
बालिकाः विद्यालये सन्ति। = Girls are in the school.

अस् धातुरूपम् , लट् लकारः (verb forms, present tense)

पुरुषः	एकवचनम्	द्विवचनम्	बहुवचनम्
प्रथमपुरुषः	अस्ति	स्तः	सन्ति

---

This completes this lesson. Hope you found it useful. More parts later.